Kalendarium

25-29.09.2018 · Polagra-Tech

1.10.2018 · Art of Color

1-4.10.2018 · Taropak, Poznań

1-4.10.2018 · 4PrintWeek, Poznań

Genialny materiał. W skrócie o papierze.

Data publikacji: listopad 2012

Od czasu wynalezienia papieru około 2000 lat temu do chwili obecnej znaczenie tego materiału całkowicie się zmieniło. Dziś papier produkowany jest na skalę przemysłową przy pomocy zaawansowanych maszyn. Towarzyszy nam na każdym kroku w różnych postaciach: zwykłego papieru, kartonu czy tektury.

 
Opracowanie: Jacek Golicz
 
 

Polska nie należy do pionierów przemysłu papierniczego, ale produkcja z roku na rok rośnie. Według danych Głównego Urzędu Statystycznego w 2011 roku w polskich papierniach wytworzono w sumie 3 755 600 t papieru, kartonu i tektury. Roczne zużycie papieru w przeliczeniu na jedną osobę wyniosło 108,4 kg. Import papieru i tektury (w tym przetworów i materiałów zadrukowanych) osiągnął poziom 3 751 700 t, a eksport – 3 367 300 t.

 

Papier o wielu twarzach

W przemyśle celulozowym i papierniczym celuloza, papier, karton i tektura są produkowane i poddawane po części dalszej obróbce. Na świecie wytwarza się w sumie kilka tysięcy gatunków papieru. Taka różnorodność produktów ma wpływ na całą branżę papierniczą, decydując o strukturze zarówno wielkich międzynarodowych koncernów, jak i średnich przedsiębiorstw krajowych.

Około 46,6 proc. całej produkcji papieru i tektury w Polsce stanowi materiał do wytwarzania opakowań. Oprócz pudełek składanych dla branży kosmetycznej, farmaceutycznej czy spożywczej na rynku funkcjonują także opakowania wykorzystywane w sprzedaży wysyłkowej czy transporcie. 18,5 proc. produkcji przypada na papier i tekturę do celów graficznych. Do tej grupy zalicza się papier do druku książek, czasopism, magazynów, katalogów, reklam i akcydensów. Trzecia kategoria (11,6 proc.) to papier higieniczny, czyli np. papier toaletowy, ręczniki kuchenne czy chusteczki higieniczne. Zaledwie 4 proc. produkowanego w Polsce papieru to papier gazetowy. Około 19,3 proc. przypada na ostatnią grupę materiałów – papier specjalny. Kategoria ta obejmuje różnorodne tworzywa wykorzystywane np. w przemyśle wytwórczym, budownictwie oraz medycynie (takie jak filtry, papier fotograficzny czy tapeta).

 
 
Niezbędny składnik

Jak wiadomo, głównym surowcem do produkcji papieru jest drewno. 20 proc. surowca pochodzącego z wyrębu lasów trafia do przemysłu papierniczego. Papiernie korzystają z surowca będącego produktem ubocznym przerobu drewna w tartakach. Drewno pozyskiwane jest także podczas kontrolowanego przerzedzania drzewostanu lub pochodzi ze specjalnych plantacji.  

Przemysł papierniczy przykłada dużą wagę do zrównoważonego środowiskowo wykorzystywania zasobów leśnych. Uwzględnia zatem wszelkie kryteria natury ekologicznej, ekonomicznej i społecznej oraz wspiera programy certyfikacji lasów. Działania te pozwalają chronić zasoby leśne przed niewłaściwą eksploatacją i zapewnić wysoką jakość drewna.

Świeże włókna drzewne (tzw. włókna pierwotne) stanowią zaledwie około 5 proc. surowców wykorzystywanych do produkcji papieru. Jednocześnie aż 61 proc. przypada na makulaturę (tzw. włókna wtórne) poddawaną procesowi recyklingu. Papieru nie można jednak przetwarzać w nieskończoność, ponieważ traci on na jakości. W przemyśle papierniczym przyjęło się, że maksymalny udział procentowy włókien wtórnych w masie papierowej może wynieść 70 proc.

 
 
Woda na młyn

Podobnie jak drewno, także woda jest niezastąpiona w produkcji papieru, a jej jakość ma bezpośredni wpływ na produkt końcowy. Około 1950 roku do wytworzenia 1 kg papieru potrzeba było aż 170 l wody, dziś wystarczy tylko 10 l. To niebagatelne zmniejszenie zużycia wody w produkcji papieru było możliwe dzięki stopniowej modernizacji i zamknięciu wewnątrzzakładowego obiegu wody. Woda, którą papiernia czerpie ze znajdujących się w pobliżu zbiorników, przechodzi przez linię produkcyjną do dziesięciu razy, po czym – dokładnie oczyszczona – trafia z powrotem do miejsca, z którego ją pobrano.

 
Energia napędowa

W procesie wytwarzania papieru, kartonu i tektury równie nieodzowna jest energia, na którą przypada średnio 12 proc. całkowitych kosztów produkcji. Oszczędne obchodzenie się z energią stanowi zatem jeden z głównym czynników warunkujących ekonomiczny sukces papierni. Co więcej, rozsądna konsumpcja energii ma także duże znaczenie dla ochrony środowiska. Dzięki gotowości inwestycyjnej producentów papieru udało się w ciągu ostatnich kilku dziesięcioleci znacznie zredukować ilość energii wykorzystywanej w papiernictwie. Dzięki coraz bardziej energooszczędnym technikom produkcji zwiększenie produktywności nie pociąga za sobą wzrostu zapotrzebowania na energię.

Od lat 80. ubiegłego wieku przemysł papierniczy czerpie niemałe korzyści z kogeneracji, czyli skojarzonej gospodarki energetycznej. Papiernie pokrywają część swojego zapotrzebowania na energię poprzez przetwarzanie odpadów produkcyjnych. Zalicza się do nich np. kora drzewna pozostająca po obróbce drewna, wszelkiego rodzaju zanieczyszczenia zgromadzone przy oczyszczaniu makulatury czy wysuszone osady ściekowe.

 

Artykuł opracowano na podstawie publikacji organizacji vdp pod tytułem „Papier kompakt”.

 

« poprzedni   |   następny » « wróć

Komentarz miesiąca

Strzelić sobie w cyfrowe kolano…

Cyfrowa transformacja obejmuje również media drukowane i cyfrowe. Media drukowane, a w szczególności magazyny takie jak PRINT & PUBLISHING, żyją z dobrego contentu. Zatem alternatywą dla wersji drukowanej jest wersja cyfrowa lub on-line. Część budżetów z wersji drukowanych przenoszone jest do świata cyfrowych mediów. Jednak kompensacja obrotu jeden do jednego z druku do wersji cyfrowej jest na tą chwilę raczej nierealna. W obliczu tego, rzecz jasna, również i my, prasa drukowana, zmieniamy trend i uzupełniamy portfolio o cyfrowe narzędzia.

Reklama

Ankieta

Czy poligrafia ma już kryzys za sobą?

Jest zdecydowanie lepiej
Ciągle jest ciężko
Najgorsze jeszcze przed nami
W ogóle nie doświadczyliśmy kryzysu

Ogłoszenia

Stanowisko:
Region:
zobaczy wszystkie oferty